پایان نامه های سری دهم

سایت مقالات فارسی – مدل های تحلیل پوششی داده ها با حضور داده های نامطلوب- قسمت ۶

مستقل از درجه‌بندی[۳۶]
برای هر مسئله ی فرض شده یک مدل DEA، خاصیت مستقل از درجهبندی دارد؛ اگر بعد از انتقال، مدل جدید در فرم پوششی، درجهبندی DMUها تغییر نکند، یعنی ممکن است جواب مسئله تغییر کند
ولی ترتیب آنها همانند ترتیب قبلی خواهد بود.
تذکردر این پایاننامه منظور از مستقل بودن همان مستقل بودن از نوع اول است.
ویژگیهای تحلیل پوششی داده‌ها
اولین ویژگی تحلیل پوششی داده‌ها، ارزیابی واقع بینانه آن نسبت به روش‌های دیگر ارزیابی است. ‎DEA‎ از مجموعه واحد‌های تصمیم‌گیرنده، تعدادی را به عنوان کارا معرفی می‌نماید و به کمک آن‌ها مرز کارایی را تشکیل می‌دهد، آنگاه این مرز را ملاک ارزیابی واحد‌های دیگر قرار می‌دهد. در این ارزیابی واحد‌های ناکارا، به دلیل مقایسه با یک سطح استاندارد از قبل تعیین‌شده یا شکل تابعی معلوم، ناکارا ارزیابی نشده‌اند، بلکه ملاک ارزیابی آن‌ها واحد‌های تصمیم‌گیرنده دیگری بوده است که در شرایط یکسانی فعالیت می‌کنند. ویژگی مهم دیگر ارزیابی‎ DEA ارزیابی توأم مجموعه‌ای از عوامل است. در مدل‌های ‎DEA‎ عوامل ورودی و خروجی توأماً مورد ارزیابی قرار می‌گیرند و محدودیت‌ تک ورودی یا تک خروجی وجود ندارند. یکی دیگر از ویژگی‌های اساسی مدل‌های ‎DEA‎، ویژگی جبرانی بودن آن‌هاست. به عبارت ساده این ویژگی به واحد تصمیم‌گیرنده اجازه می‌دهد، کمبود یا ضعف خروجی‌هایش را به کمک خروجی‌های دیگر جبران نماید و یا مصرف اضافی در بعضی از ورودی‌هایش را با صرفه‌جویی در ورودی‌های دیگر جبران نماید.‎ گرچه تحلیل پوششی داده‌ها در ابتدا برای ارزیابی واحد‌های تصمیم‌گیرنده بیان شده است ولی قابلیت‌های گستردۀ مدل‌های آن، این روش را به عنوان یکی از روش‌های پرکاربرد تبدیل کرده است. در اینجا به برخی از این قابلیت‌ها اشاره می‌کنیم:
‎‎ واحد تصمیم‌گیرنده نشانه را تعیین می‌کند؛ این واحد‌ها به عنوان الگوی عملکرد واحد‌های ناکارا مطرح می‌شود.
‎ راهکاری بهبود کارایی را تعیین می‌کند؛ به کمک این راهکارها واحد‌های ناکارا می‌توانند عوامل ناکارایی خود را شناخته و تصحیح کنند.
‎‎ بازده به مقیاس واحد‌ها را تخمین می‌زند و بر اساس این تخمین واحد‌ها به سه دسته بازده به مقیاس نزولی، ثابت و افزایشی تقسیم می‌شوند.
‎‎ واحد‌های، با بیش‌ترین اندازه مقیاس بهره‌وری را، تعیین می‌کند. این واحد‌ها ، واحد‌های کارایی هستند که بهترین اندازه را دارند.
‎ راهکار‌های توسعۀ واحد‌ها را پیشنهاد می‌دهد؛ این راهکار‌ها شامل انبساط یا انقباض واحد‌هاست.
‎‎ پیشرفت یا پسرفت تکنیکی واحد‌ها را در یک دوره زمانی مشخص تعیین می‌کند.
‎‎ تراکم ورودی‌هایی که باعث تراکم یا ازدحام شده را شناسایی کرده، میزان تراکم آن‌ها را محاسبه می‌کند.
‎‎ پتانسیل‌های عملکردی سازمان‌های مختلف را که متشکل از واحد‌های تصمیم‌گیرنده است اندازه‌گیری نموده و به عنوان یک شاخص عملکردی، در ارزیابی آن‌ها ارائه می‌نماید.
‎ ‎تخصیص بهینه‌ای از منابع را انجام می‌دهد که در آن دیدگاه‌های کارشناسی شده هدف اصلی است.
‎ ‎ارزیابی عملکرد پویا از واحد‌ها ارائه می‌دهد ،که یک سیستم کنترلی در اختیار مدیر برای ارزیابی واحد‌های تحت مدیریتش قرار می‌دهد.
‎‎ به کمک مدل‌های ارزیابی پویای ‎DEA امکان ارزیابی واحد‌های غیر همگون را فراهم می‌سازد.
‎‎ به کمک مدل‌های پویای ‎DEA‎ استانداردسازی پویا که با تغییرات تکنولوژی همساز باشد میسر می‌شود (کوپر و همکاران، ۲۰۰۷، آذری ۱۳۹۱ ه.ش، ری، ۲۰۰۶، گریگوریو ).
تعریف شاخص مالمکوئیست[۳۷]
شاخص بهره‌وری مالمکوئیست، یک شاخص دو طرفه است که رشد بهرهوری بین دو بنگاه در یک دوره یا یک بنگاه در ۲ دوره ی متفاوت را نشان میدهد. این شاخص ابتدا در سال ۱۹۵۳ توسط پروفسور استن مالمکوئیست[۳۸] معرفی شد و در سال ‎۱۹۸۲ توسط گؤس ، چریستنسن و دیورت[۳۹] توسعه یافت (استن مالمکوئیست، ۱۹۵۳، گاوس و همکاران، ۱۹۸۲)‎. این روش دارای مزایایی است و در مقایسه با روش‌های پیشین از فرضیات محدودکننده‌ی کمتری برخوردار است، شایان‌ذکر است که در این روش از اطلاعات مقداری استفاده‌شده و نیازی به تخمین‌های اقتصادی نیست. به عبارت دیگر، در روش‌های سنتی اندازه‌گیری بهره‌وری، فرضیات محدود‌کننده‌ای مانند حداقل سازی هزینه یا حداکثر کردن درآمد مدنظر قرار می‌گرفت. در واقع شاخص مالمکوئیست نیازی به حداقل سازی هزینه یا حداکثر کردن درآمد ندارد و تنها نیازمند مشاهدات ورودیها و خروجیها می‌باشد. همچنین در محاسبه این شاخص نیاز به هیچ شرطی نمی‌باشد (فار[۴۰] و همکاران، ۱۹۹۲).
بنابراین از جمله مزایای این روش، ارزیابی بهره‌وری هر واحد یا بنگاه در برابر مشخصات بهترین واحد با توجه به همان ترکیب داده و نیز قدرت تفکیک کارایی و پیشرفت فنی است. این در حالی است که در محاسبه رشد با شاخص‌های سنتی میسر نمی‌شد. مزیت دیگر این شاخص این است که هیچ فرض خاصی بر روی شکل تابع تولید که برای هر واحد و هر سال متفاوت می‌باشد، معرفی نمی‌شود‎.
برای محاسبه بهره‌وری و رشد بهره‌وری به روش ناپارامتریک مالمکوئیست، نیاز به دانستن تعریف و نحوه محاسبه تابع فاصله میباشد، لذا تعریف و نحوه محاسبه آن در ذیل آورده شده است.
تابع فاصله[۴۱]
فرض کنید P، مجموعه امکان تولید و و را به ترتیب مجموعه امکان ورودیها و خروجیها باشند که به صورت زیر تعریف میشوند:

یک مطلب دیگر:   شناسایی مدل های تدریس اثربخش و پیشنهاد مدل مناسبی برای تدریس اثربخش دانشگاهی و تعیین ...

(‏۱‑۳)

بنابراین توابع فاصله در ماهیت ورودی محور و خروجیمحور عبارت است از:

برای دانلود متن کامل پایان نامه به سایت  jemo.ir  مراجعه نمایید.

You may also like...