پایان نامه های سری دهم

متن کامل – مطبوعات و اخلاق رسانه ای تحلیل محتوای اخبار روزنامه های کیهان، ایران، شرق و همشهری بر …

در ادامه این پایان نامه و در فصل چهارم مقررات واصول اخلاق حرفه ای وشورای عالی مطبوعات مصر به همراه فراز و نشیب های آن مورد بحث وبررسی قرار گرفته است. در این قسمت نفوذ عوامل بیگانه در مطبوعات مصر برای سرنگون کردن حکومت روسایی چون عبدالناصر مطرح می شود. در این فصل نشان داده شده که نحوه شکل گیری ونوع ترکیب شورای این کشور با شورای مطبوعات انگلستان و هند تفاوت ماهیتی وساختاری دارد چرا که شورای مطبوعات مصر توسط بالاترین مقام حکومتی یعنی رئیس جمهور تشکیل شده و در واقع خط مشی های اساسی وصدور تصمیمات وآزادی این شورا بر عهده وی می باشد.
در ادامه و در فصل بعد به بررسی شورای عالی مطبوعات در ایران پرداخته شده است. در این فصل محقق ضمن بررسی اولین شکایت های مطبوعاتی در ایران وجایگاه رسالت مطبوعاتی در ایران، شکل های حرفه ای مطبوعاتی درایران را در چند دوره زمانی مورد بررسی قرار داده است. شکل هایی که در اغلب این دوره ها عمر پایداری نداشته اند واغلب تحت تأثیر حکومت های وقت به فعالیت های خارج از وظایف اولیه شان پرداخته اند. در ادامه محقق به بحث کلی انجمن صنفی وشورای مطبوعات در ایران پرداخته وسعی نموده با استناد به قوانین ومقررات مطبوعاتی در ایران نقاط ضعف وکمبود های آنها را مورد ارزیابی قرار دهد.
در ادامه این پایان نامه ودر فصل ششم سه حلقه عملکرد شورای مطبوعات یعنی خود انظباطی، داوری وسرکشی مورد بحث قرار گرفته است. حلقه هایی که هریک به طور روشن ودقیق درجه آزادی استقلال واخلاق حرفه ای رسانه های هر کشور را نشان می‌دهد. محقق در این فصل توضیح می دهد که در حلقه خود انظباطی که شاکی مراتب اعتراض خود را به نشریه ارسال می کند وسردبیر نیز طبق اصول اخلاق حرفهای روزنامه نگاری بلا فاصله اصلاحیه را به همراه پوزش در نشریه منتشر می کند چون رسانهها هم در فعالیت حرفه ای وهم در انتشار اصلاحیه اخلاق حرفه ای را رعایت می کنند تا مخاطبان خود را راضی نگه دارند، نقش شورای مطبوعات در رسیدگی به شکایات ونظارت بر اجرای اصول اخلاق حرفه ای کمرنگ می شود .
ولی در حلقه داوری که شورا نقش میانجی گری را ایفا می کند شورا از قوه قهریه وضمانت اجرایی بالاتری بر خوردار است چرا که در صورت سرپیچی می تواند نشریه مورد نظر را از امتیازات و مزایای موجودت سلب کند. در این حلقه اگر چه تعامل میان عموم ورسانه کم است ولی پر نفوذ بودن شورا کاملاً محسوس می باشد .
در آخرین حلقه از این حلقه های سه گانه (سرکشی) نشریه هیچ گونه توجهی به اعتراضات و شکایات مخاطبان و شورا را ندارد. چرا که احساس می کند درج اصلاحیه‌های فراوان از تعداد مخاطبان آن نشریه میکاهد. در بخش پایانی این پایان نامه سعی شده است پیشنهاداتی درزمینه تدوین بهتر مقررات واصول اخلاق حرفه ای به خصوص در تهیه اصول شورای مطبوعاتی ارائه شود .
به طور کلی در این پایان نامه محقق توانسته ضمن بررسی اصول اخلاق حرفه ای ومقررات شوراهای مطبوعات جهان از ابتدا تا حال،عملکرد وکارکرد های آنان را در سه حلقه خود انضباطی، داوری وسرکشی جای دهد که براساس هریک از این حلقه ها می توان درجه آزادی، استقلال واخلاق حرفهای رسانه ها و میزان تعامل میان رسانه‌ها عموم مردم وشوراها وهمین طور نوع نظام حقوقی،سیاسی و اقتصادی وفرهنگی را درکشوری دریافت،واین یعنی یک کشف جدید در حوزه ارتباطات ودنیای روزنامه‌نگاری حرفه ای.
هدف از انجام این پژوهش بررسی شرایط، پیشینه و نوع فعالیت حرفه ای روزنامه نگاری در جهان و ایران، تبیین و تشریح نقش شورای مطبوعات در حراست از ۳ مقوله آزادی، استقلال و اخلاق حرفه ای روزنامه نگاری و تأکید بر نحوه شکل گیری و فعالیت این شوراها در کشورهای انگلستان، هند و مصر و تفاوت و شباهت آن ها عنوان شده است.
روش این تحقیق، روش کتابخانه ای و اسنادی بوده و بر مبنای بررسی و مطالعه اصول و مقررات اخلاق حرفه ای روزنامه نگاری بسیاری از کشورهای جهان است.و پس از آن به ارائه بیش از بیست اصل اخلاق حرفه ای ضروری برای رسانه و روزنامه نگاران ایران و جهان می پردازد.
یافته های تحقیق نشان می دهد که با بررسی اصول اخلاق حرفه ای و مقررات شوراهای مطبوعات جهان از ابتدا تا حال، می توان عملکرد و کارکرد آن ها را در سه حلقه ی خود انضباطی، داوری و سرکشی جای داد که بر اساس هریک از این حلقه ها می توان درجه آزادی، استقلال و اخلاق حرفه ای رسانه ها، میزان تعامل میان رسانه ها،عموم مردم و شوراها و همچنین نوع نظام حقوقی، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی رسانه ای در هر کشوری را دریافت.در این تحقیق مطرح می شود که دو بحران اقتصادی و اعتبار، همواره مطبوعات (رسانه) را مورد تهدید قرار می دهد.بحران اول از استقلال و آزادی مطبوعات می کاهد و بحران دوم یک مرض عمومی و واگیر مطبوعاتی است که اگر به موقع شناسایی و با داروی صداقت و درستی درمان نشود، ورشکستگی و بالاخره مرگ زودهنگام مطبوعات را سبب میشود. این تحقیق نشان می دهد که این دو بحران تأثیر متقابل دارند و هردو بحران از تمام جهت بر رسانهها فشار می آورد به طوری که بیشتر اوقات آن ها را به نقض اصول و معیارهای مسلم حرفه ای مجبور میکند و نتایج منفی آن به شدت پایه های امنیت حرفه ای روزنامه نگاری را متزلزل می کند.که در چنین شرایطی شورای مطبوعات باید وارد عمل شود و با کمک های مالی و فکری، روزنامه ها و روزنامه نگاران را از مشکلات و ناامنی های بوجود آمده رها کند.
آخرین پایان نامهی داخلی مورد مطالعه، مربوط به مقطع کارشناسی ارشد با عنوان “بررسی میزان توجه به اخلاق رسانه ای در اخبار سیمای جمهوری اسلامی ایران” نوشته ی اشرف سادات احدزاده به راهنمایی صدیقه ببران و مشاوره داوود صفایی در رشته علوم ارتباطات در دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز می باشد.
هدف از انجام این تحقیق شناخت اخلاق رسانه ای، ابعاد و ضوابط مربوط به آن همچنین دستیابی به میزان توجه به این اصول در اخبار سیمای جمهوری اسلامی ایران از دیدگاه اساتید و دانشجویان رشته ارتباطات میباشد. و با توجه به اینکه تلویزیون در ایران یک رسانه دولتی با گستره ملی است، سوال این تحقیق این گونه مطرح شده: با توجه به فراگیر بودن این رسانه، آیا توانسته است رسالت حرفه ای خود را در امر ارائه اخبار در تنویر و تکوین افکار عمومی بر اساس اصول اخلاقی به انجام رساند؟و اگر موفق به انجام چنین امری شده است، به چه میزان و کدام ضوابط اخلاقی را بیشتر و کدام را کمتر رعایت نموده است؟
روش این تحقیق پیمایش بوده و پرسشنامه ای حاوی سوالات بالا و سوالات دیگری در زمینه اخلاق رسانه ای تهیه و در اختیار اساتید و دانشجویان ارتباطات که مخاطبان خاص و فرهیخته رسانه ها هستند گذاشته شده است.
نتایج حاصل از جمع آوری اطلاعات و انجام آزمون های آماری و پردازش آنها گویای آن است که از دیدگاه نمونه مورد بررسی تلویزیون در ارائه اخبار به برخی از اصول اخلاق رسانه ای نظیر حفظ حریم شخصی، امنیت ملی، عفت عمومی و غیره در حد زیاد توجه داشته و برخی اصول دیگر نظیر استقلال حرفه ای، عینیت، آزادی بیان و غیره را در حد کم رعایت کرده است.همچنین رسانه تلویزیون در جایگاه سوم از لحاظ داشتن اعتبار قرار داشته است و اعتبار مطبوعات به عنوان منبع کسب اخبار نزد نمونه مورد بررسی به مراتب بیشتر از تلویزیون بوده است.در نتیجه هرقدر که رسانه از آستانه اعتماد کمتری نزد مخاطب برخوردار باشد، مخاطب برای کسب اخبار کمتر به آن رجوع می کند و به همان نسبت تیراژ آن تغییر خواهد کرد و یا به افول خواهد گذاشت، همچنین از بعد سوددهی و اثرگذاری فرهنگی نیز توفیقی را به دست نخواهد آورد.از نتایج دیگر این تحقیق این بود که : از نظر نمونه مورد بررسی اصول زیر تا حد زیادی در ارائه اخبار تلویزیون رعایت می شد: توجه به حریم خصوصی، پرهیز از ترویج برنامههای با محتوای خشونت آمیز نظیر ترور، نفرت، تبعیض نژادی و قومی، فقر، جنگ و… اصل مراعات ادب و پرهیز از بکارگیری زبان نامناسب، نابجا و همچنین افترا و اهانت و بی حرمتی به عموم، امنیت ملی و منافع عمومی، توجه به هویت ملی و دینی و رعایت عفت عمومی.همچنین تلویزیون ایران در ارائه اخبار به لحاظ اطلاع رسانی و پاسخگویی به نیازهای خبری مخاطبان، رعایت جانب انصاف و اعتدال و تکثرگرایی، حفظ استقلال حرفه ای به معنای عدم وابستگی به گروه، حزب و سازمان خاص و فارغ از هرگونه تأثیرپذیری از منافع سیاسی و اقتصادی در اخبار، از نظر پرسش شوندگان موفقیت کمی را حاصل کرده است و بیشتر بر اساس اقتضائات سازمانی،سلیقه های فردی و گروهی حاکم بر تلویزیون به ارائه اخبار پرداخته شده است.
تفاوت عمدهی این تحقیق با تحقیق پیش رو در نوع رسانه و همچنین روش بکارگرفته شده در آن است که مبنا را بر خلاف تحقیق حاضر بر نظرات اساتید و صاحب نظران گذاشته در حالیکه روش پیش روی تحقیق حاضر بررسی متن مطبوعات با استفاده از روش تحلیل محتوا به لحاظ رعایت اخلاق حرفه ای است.در واقع جامعه آماری تحقیق خانم احدزاده همه ی روزنامه نگاران و اساتید هستند در حالیکه جامعه آماری تحقیق حاضر همه اخبار اقتصادی، اجتماعی و سیاسی روزنامه های مورد بررسی است.
۲-۴-۲ پژوهش های خارجی
رسالهی دکترا با عنوان “چگونه روایات خبری اخلاق روزنامه نگاری را شکل می دهند” توسط مری هلن هیل در دانشکده روزنامه نگاری و ارتباطات جمعی دانشگاه در چپل هیل کارولینای شمالی امریکا انجام شده است.
هدف این مطالعه بررسی اهمیت روایات اتاق خبر و سرویس های خبری در محل کار با استفاده از تئوری روایت است.
روایات اتاق خبری به منزلهی کلید حفظ و تثبیت ارزش های یک سازمان خبری شناخته میشوند و با نگاه به این روایات، چگونگی خلق یک فرهنگ را می توان نشان داد.این روایات شامل ارزش های زیر است: عینیت، دقت و صحت، که دسته بندی های کلی این مطالعه را تشکیل می دهند.
این مطالعه به بررسی چگونگی تأثیرات روایات اتاق خبر بر تصمیم گیری صحیح اخلاقی خبرنگاران می پردازد.روش این پژوهش مصاحبه عمقی با استفاده از ۲۴ سوال در ۳ بخش مختلف از سردبیران و روزنامه نگاران باتجربه ی روزنامه های تجاری بزرگ و هفته نامه های ایالات آریزونا، کالیفرنیا، مریلند، اوهایو، ماساچوست، میشیگان و لوا در امریکا است.روزنامه نگاران در این پژوهش روایات را به عنوان راهنما در تصمیم گیری های اخلاقی شان استفاده می کنند.
نتایج این مطالعه نشان می دهد که با توجه به متغیرهای درنظر گرفته شده از جمله نژاد، جنس و… روایات اتاق خبر بسیار موثرتر از کدهای اخلاقی در رعایت اصول اخلاقی است، که این روایات میتواند به مسائل اخلاقی گسترده تری منجر شود.روزنامه نگاران تنها در هنگام شروع، از کدهای اخلاقی استفاده میکنند و در ادامه از روایات اتاق خبر و بحث های محل کار الهام می گیرند.علاوه بر این پاسخ دهندگان در مورد جهت گیری های اخلاقی اولیه ی خود و اعتقادات پس از بحث در اتاق های خبر نیز صحبت کردند.
پایان نامه دیگری در مقطع کارشناسی ارشد با عنوان “کدهای روزنامه نگاری اخلاقی در اروپا” توسط تینا لیتیلا، در رشته روزنامه نگاری در دانشکده علوم ارتباطات و روزنامه نگاری دانشگاه تامپر فنلاند انجام شده است.
روش این تحقیق مطالعه موردی۳۱ کد اخلاقی در۱۹ کشور اروپایی است. در حال حاضر ۳۱ کد اخلاق روزنامه نگاری در اروپا وجود دارد.و این تعداد از شوراهای مطبوعاتی که ۲۰ شورا هستند، بیشتر است. بسیاری از این کدها توسط انجمن روزنامه نگاران پایه گذاری شده و در سال ۱۹۹۰ مورد تجدید نظر قرار گرفته است.و تعدادی از این کدها در مناطق شرقی و مرکزی اروپا اخیرا ثبت شده است.
یافته های این پژوهش نشان می دهد که اصول اخلاقی که در این کشورها محل تأکید بیشتری است، عمدتاً به موضوعات زیر می پردازد:
۱- صداقت و درستی در جمع آوری اخبار و گزارش آن
۲- آزادی بیان و دفاع از این حق
۳- پرهیز از هرگونه تبعیض، نژاد گرایی و جنس گرایی
۴- عدالت در جمع آوری اطلاعات
۵- احترام به منابع و حفظ حق کپی رایت
۶- استقلال حرفه ای و خودداری از پذیرفتن هرگونه رشوه برای پوشش اخبار
همچنین در این تحقیق که به مطالعه ی ۳۱ کد اخلاقی از ۲۹ کشور پرداخته شده است،فضای اغلب این کدها، پاسخگویی به مردم، منابع درست، حرفه ای گرایی و استقلال روزنامه ها از فشار بیرونی است و ۱۳ کد در تمام این بررسی ها با موضوعات اشاره شده، مشترک بوده است.
“اخلاق در روزنامه نگاری تحقیقی، مطالعه روزنامه های کیفی و نیم قطع در کنیا” عنوان پایان نامه دیگری در مقطع کارشناسی ارشد نوشته ی جیم اونگوو در رشته ی هنر در روزنامه نگاری بین المللی دانشکده مطالعات ارتباطات دانشگاه لیدز است.
روزنامه نگاری تحقیقی به دنبال افشای رفتار غیراخلاقی و غیرقانونی مقامات دولتی، سیاستمداران و همچنین شهروندان است.این سبک روزنامه نگاری همچنین پتانسیل کمک به جامعه در زمینه ی روابط قدرت و فساد به دنبال آن را دارد.گزارش های تحقیقی نه تنها از دقت بالایی برخوردارند، بلکه نسبت به انواع دیگر روزنامه نگاری بیشتر به بررسی معضلات اخلاقی می پردازند.
هدف این پژوهش، این است که روزنامه های کیفی و نیم قطع کنیا، با استفاده از برخی تاکتیک های سوال برانگیز روزنامه نگاری تحقیقی، تا چه حد اخلاق روزنامه نگاری را رعایت می کنند؟ که فعالیت هایی نظیر پنهان کردن هویت روزنامه نگاران طی کسب اطلاعات مهم، حمله به حریم خصوص افراد، خرید اطلاعات، هک کامپیوتر، شنود مکالمات تلفنی و حتی فیلمبرداری و عکاسی از مردم بدون اجازه آن ها را شامل می شود.
روش این پژوهش تحلیل محتوای دو هفته نامه ی کنیایی “شهروند” (نیم قطع) و ساندی نیشن (کیفی) طی ۶ ماه و مقایسه آن ها به لحاظ به کارگیری روزنامه نگاری تحقیقی و به دنبال آن رعایت اخلاق روزنامه نگاری است.و همچنین در کنار این روش از مصاحبه با روزنامه نگاران کنیایی نیز به منظور ارزیابی استانداردهای روزنامه نگاری تحقیقی و روزنامه نگاری اخلاقی نیز استفاده می شود.
یافته های این تحقیق نشان می دهد که روزنامه نگارانی که در زمینه ی روزنامه نگاری تحقیقی در این روزنامه ها فعالیت می کردند، در برخی از موقعیت ها با استناد به یکی از اصول روزنامه نگاری تحقیقی که بر حق مردم به دانستن تأکید می کند و به بهانه ی تلاش برای مبارزه با فساد، اخلاق روزنامه نگاری را زیر پا می گذاشتند.علاوه بر این برخی از روزنامه نگاران دلایل این بداخلاقی ها را فشارهای تجاری و سود بیشتر عنوان می کردند.
همچنین، این مطالعه نشان می دهد که روزنامه نگاران تحقیقی به دنبال جمع آوری اخباری بودند که مورد توجه عموم مردم بوده و برای آن ها جذابیت داشته است.اما به دست آوردن اطلاعات مخفی با استفاده از گزارشگران مخفی آسان نبوده و این گونه نفوذ ها به حریم خصوصی افراد، خلاف اخلاق عمومی جامعه است. این موضوع که اخلاق روزنامه نگاری برای همه رسانه های جهان یکسان بوده، در این تحقیق رد شده و همچنین ثابت شده است که در عین اینکه یک مسأله برای یک سازمان رسانه ای اخلاقی است، می تواند برای سازمان رسانه ای دیگر کاملاً غیراخلاقی باشد.
علاوه بر این،این تحقیق نشان می دهد که استفاده از منابع ناشناس و بی نام در گزارش های خبری، همچنان یکی از مسائل بحث برانگیز در کنیا است که این مسأله موجب اعتبار کمتر منابع خبری شده است. علاوه بر این یکی از دلایل استفاده این روزنامه ها از اطلاعات شخصی افراد و تجاوز به حریم خصوصی آن ها، محدودیت های مالی ناشی از فشارهای اقتصادی به منظور فروش بییشتر، شناخته شده است.چرا که داستان های منحصر به فرد و جالب توجه در خصوص زندگی خصوصی مردم، فرصت بیشتری را برای فروش بهتر این روزنامه ها فراهم می کند.

برای دانلود متن کامل این پایان نامه به سایت  fumi.ir  مراجعه نمایید.

You may also like...